ISO-certificaat controleren: is het echt?
Een ISO-certificaat is niet moeilijk na te maken. Er zijn bedrijven die certificaten uitreiken zonder dat er een serieuze audit aan te pas is gekomen. Hoe check je of een certificaat van een leverancier of partner echt is en nog geldig? Op deze pagina leg je dat stap voor stap na.
Controleer of je klant, schema of toepasselijke regelgeving een certificaat van een geaccrediteerde certificerende instantie (CI) vereist. Certificering zonder accreditatie bestaat ook, maar voldoet niet automatisch aan die voorwaarden. Die accreditatie is verleend door een nationale accreditatie-instelling, zoals de Raad voor Accreditatie (RvA) in Nederland. Wat accreditatie precies inhoudt, lees je op de pagina accreditatie uitgelegd.
Stap 1: check de RvA-database
Claimt de CI een RvA-accreditatie? Dan is het RvA-register het startpunt. Ga naar de database van geaccrediteerden op rva.nl en zoek op de naam van de certificerende instantie.
Controleer:
- Staat de CI in de database?
- Is hun accreditatie nog actief (niet ingetrokken of geschorst)?
- Is de norm waarop het certificaat is afgegeven, opgenomen in de scope van de CI?
Staat de CI niet in dit register, controleer dan eerst of een andere nationale instelling de accreditatie heeft verleend. Valt de norm buiten de accreditatiescope, dan dekt die accreditatie het certificaat niet.
Stap 2: controleer het certificaat zelf
Controleer de volgende gegevens op het certificaat en bij de uitgevende instantie.
| Wat je checkt | Wat je verwacht |
|---|---|
| Naam en logo van de certificerende instantie | Komt de uitgever overeen met de bevestiging van de CI? |
| Accreditatienummer | Bij geaccrediteerde certificering: verifieer het bewijs in het register van de genoemde instelling |
| Naam van de gecertificeerde organisatie | Klopt de naam met het bedrijf dat je checkt? |
| Norm en versie | Bijv. ISO 9001:2015, niet een verouderde versie |
| Scope | Welke activiteiten, afdelingen of locaties vallen eronder? |
| Geldigheidsdata | Afgiftedatum, vervaldatum (meestal 3 jaar) |
| Certificaatnummer | Uniek nummer voor verificatie |
De scope is een kritiek punt. Een bedrijf kan gecertificeerd zijn voor één afdeling of één locatie. Als ze claimen gecertificeerd te zijn voor activiteiten die buiten de scope vallen, klopt die claim niet.
Stap 3: verifieer direct bij de certificerende instantie
De meeste grote certificerende instanties bieden een online verificatietool. Je voert het certificaatnummer in en ziet direct de status. Voorbeelden:
Staat er geen verificatietool op de website van de CI? Dan kun je altijd bellen of mailen met het certificaatnummer.
Buitenlandse accreditaties herkennen
Heeft je leverancier een certificaat van een buitenlandse CI? Dan hoeft de accreditatie niet via de RvA te lopen. Controleer het officiële register van de genoemde accreditatie-instelling en het toepassingsgebied van haar erkenningsafspraken. Een logo of algemeen lidmaatschap bewijst niet dat de betreffende norm en activiteit zijn gedekt. De RvA beschrijft hoe internationale samenwerking werkt .
Koop je laboratoriumdiensten in, controleer dan de ISO 17025-accreditatiescope. Een ISO 9001-certificaat van het laboratorium geeft niet hetzelfde bewijs over de specifieke test of kalibratie.
Rode vlaggen
Wees kritisch als je een of meer van deze signalen ziet.
| Rode vlag | Wat het kan betekenen |
|---|---|
| CI is niet te vinden in een nationale accreditatiedatabase | Mogelijk niet geaccrediteerd |
| Geen accreditatiemerk op het certificaat | Vraag expliciet om het accreditatiebewijs |
| Certificaat is verlopen maar bedrijf claimt nog gecertificeerd te zijn | Vraag naar het actuele certificaat |
| Scope dekt de activiteiten niet die jij wilt inkopen | Certificering is niet van toepassing op jouw situatie |
| CI is voor die norm niet geaccrediteerd maar geeft toch een certificaat uit | Voldoet mogelijk niet aan de gevraagde accreditatievoorwaarde |
Er bestaan zogenaamde “keurmerkfabrieken”: partijen die zonder serieuze audit een certificaat uitgeven. Ze hebben vaak namen die lijken op erkende instanties. Controleer altijd via de officiële accreditatiedatabase, niet alleen op het uiterlijk van het certificaat.
Wat als het certificaat niet klopt?
Als je twijfelt, vraag de organisatie dan om de naam en het accreditatienummer van hun CI en controleer die zelf. Vraag de uitgevende CI om bevestiging van de status en scope. Een volledig auditrapport kan vertrouwelijke informatie bevatten en is niet nodig voor iedere certificaatcontrole.
Wil je meer weten over hoe je een betrouwbare certificerende instantie voor jezelf kiest? Lees certificerende instantie kiezen.
Bron over certificering en accreditatie
ISO: certificering, accreditatie en verificatie licht toe dat accreditatie onafhankelijke bevestiging van competentie biedt, terwijl certificering zonder accreditatie ook bestaat.