NEN 4400-1 versus NEN 4400-2
Het juiste normdeel volgt in de eerste plaats uit de vestigingsplaats van de onderneming. NEN 4400-1:2023 gaat over in Nederland gevestigde ondernemingen. NEN 4400-2:2025 gaat over ondernemingen die buiten Nederland gevestigd zijn. Het SNA-schema noemt beide versies als actuele normbasis.
Deze vergelijking helpt je kiezen. Het is geen juridische kwalificatie van een grensgeval, zoals een buitenlandse groep met meerdere Nederlandse entiteiten. Bespreek zo’n situatie met SNA, NEN of een specialist voordat je een inspectieovereenkomst sluit.
Begin bij de keuzehulp voor NEN 4400 en SNA en gebruik daarna de eisen-checklist om je dossier te ordenen.
Laatst gecontroleerd: 5 september 2026.
De keuze in één tabel
| Kenmerk | NEN 4400-1:2023 | NEN 4400-2:2025 |
|---|---|---|
| Vestigingsplaats | Nederland | Buiten Nederland |
| Doelgroep | Uitleners en (onder)aannemers | Uitleners en (onder)aannemers |
| Publicatie | 1 januari 2023; startdatum 1 februari 2023 | 1 september 2025; startdatum 9 september 2025 |
| Typische casus | Nederlandse detacheerder met werknemers in Nederland | Belgische onderneming die personeel in Nederland inzet |
| Opvolger van | NEN 4400-1:2017 | NEN 4400-2:2017 |
De werknemer hoeft dus niet de Nederlandse nationaliteit te hebben. Een Poolse werknemer bij een Nederlandse uitlener valt voor de keuze van het normdeel bij de Nederlandse onderneming onder deel 1. Andersom kan een onderneming in Polen die werknemers naar Nederland uitleent onder deel 2 vallen.
Wat wordt met beide delen beoordeeld?
De normen richten zich op het toetsen en beoordelen van verplichtingen uit arbeid. Denk aan de identiteit van de onderneming, loonheffingen en btw, loonbetaling en de controle of iemand in Nederland mag werken. De precieze eisen en bewijsvoering staan in de actuele norm en de aanvullende SNA-documenten. De normtekst is auteursrechtelijk beschermd; gebruik daarom de officiële NEN-publicatie voor de volledige eisen.
Bij de SNA-route kan ook de activiteit bepalend zijn. Ter beschikking stellen van arbeidskrachten, aanneming van werk, bemiddeling en tussenkomst zijn niet hetzelfde. Bekijk daarom naast het normdeel ook de SNA-keurmerkroute en bereid de relevante eisen-checklist voor.
Wat veranderde aan deel 2?
NEN publiceerde deel 2 in september 2025 als definitieve versie. Daarmee verving het de editie uit 2017. De inhoud is volgens NEN meer gelijkgetrokken met deel 1. Controleer dus bij een oude offerte, handboek of SNA-document altijd welk versienummer wordt genoemd.
Een praktische controle is eenvoudig: zet op je projectblad de statutaire naam, het KvK- of buitenlandse registratienummer, de vestigingsplaats en de normversie. Zo voorkom je dat een handelsnaam of een oude verwijzing naar NEN 4400-2:2017 ongemerkt de keuze bepaalt.
NEN 4400-1 of -2 is het normkader. Het levert op zichzelf geen SNA-keurmerk en geen Wtta-toelating op. Lees inspectie en accreditatie voor de rollen daarna.
Veelgestelde vragen
Kiest de nationaliteit van de werknemer het normdeel?
Nee. Kijk naar de vestigingsplaats van de onderneming die wordt beoordeeld. De feitelijke constructie kan wel bepalen welke aanvullende regels en documenten relevant zijn.
Kan ik een oude NEN 4400-2:2017 nog gebruiken?
Vraag de inspectie-instelling welke actuele versie geldt. NEN vermeldt 2025 als definitieve opvolger; het SNA-schema noemt NEN 4400-2:2025.
Is deel 1 voor alleen uitzendbureaus?
Nee. NEN noemt ook (onder)aannemers. De juiste SNA-module hangt af van wat je onderneming feitelijk doet.