Hoe lang is een EN 1090-certificaat geldig?
Een EN 1090-certificaat is bedoeld om geldig te blijven zolang het toezicht doorloopt, anders dan een ISO-certificaat met een vaste termijn van drie jaar. Het blijft geldig zolang je fabrieksproductiecontrole (FPC) voldoet en de notified body het toezicht uitvoert volgens het schema in de norm. Wie het toezicht laat liggen, verliest de geldigheid, ook als de einddatum op het certificaat nog niet is bereikt.
Die werkwijze komt uit de praktijk van certificerende instellingen. Kiwa beschrijft de start als een toelating van je fabrieksproductiecontrole, gevolgd door “regulier toezicht om te beoordelen of u nog steeds aan de eisen voldoet”. De minimale frequentie van toezicht staat volgens de Britse accreditatie-instantie UKAS in tabel B.3 van EN 1090. UKAS schrijft daar ook dat er geen verplicht jaarlijks toezicht is. Voor je eigen intervallen kijk je naar de voorwaarden van je notified body.
Kort antwoord: het certificaat is geldig zolang het toezicht volgens het schema verloopt en je FPC niet significant verandert. De termijnen op je certificaat zijn de planning van je instelling, geen vaste looptijd.
Waarom geen vaste looptijd?
Bij veel managementsystemen krijg je een certificaat voor drie jaar, met jaarlijkse controles. Bij EN 1090 ligt dat anders. De notified body beoordeelt je productiecontrole, en de frequentie van het toezicht hangt af van de executieklasse, van je ervaring en van de wijzigingen die je doorvoert.
Dat betekent ook dat twee bedrijven met hetzelfde certificaat een andere toezichtcyclus kunnen hebben. Het verschil zit in de afspraken met de instelling en in de risico’s van het werk.
Het toezichtschema in de praktijk
Hoe het schema eruitziet, zie je op het certificaat zelf. Een gangbaar patroon, zoals wij het op gepubliceerde certificaten zagen, is een oplopende reeks van 1, 2, 3 en daarna 3 jaar. Op de certificaten die we zagen, komt het eerste toezicht na ongeveer negen maanden tot een jaar. Dat is geen vaste regel. Bij andere instellingen kan het eerder of later zijn.
We noemen hier bewust geen harde getallen uit de norm. De cijfers hierboven komen uit certificaten van verschillende instellingen. Ze laten zien hoe het in de praktijk werkt, maar je eigen schema staat op je eigen certificaat. Check de cijfers daar en in tabel B.3 van de norm.
| Moment | Wat er gebeurt | Wat jij moet doen |
|---|---|---|
| Initiële beoordeling | Initiële inspectie van de fabriek en de FPC | Documentatie en productie beschikbaar hebben |
| Eerste toezicht | Eerste controle van de FPC in de werkplaats | Registraties, lassers en WPS’en op orde |
| Regulier toezicht | Herhaalde controle volgens het schema | Dossiers bijhouden en wijzigingen melden |
| Jaarlijkse verklaring (bij sommige instellingen) | Schriftelijke bevestiging dat je werkwijze niet is veranderd | Verklaring tijdig indienen, als je instelling erom vraagt |
Sommige instellingen vragen om een jaarlijkse schriftelijke verklaring. Dat is een voorwaarde van die instellingen. Het verschilt dus per instelling. Vraagt jouw instelling erom en vergeet je hem, dan kan dat leiden tot een opschorting.
Wanneer vervalt het certificaat?
Het certificaat vervalt in een paar situaties. De eerste is een toezichtsbezoek dat niet is uitgevoerd volgens het schema. De tweede is een significante wijziging in je fabriek of je FPC die je niet meldt. De derde is een contract dat niet meer loopt met de instelling.
Ook een opschorting is mogelijk. Tijdens een opschorting mag je niet CE-markeren. Dat raakt direct je opdrachten, dus zorg dat je geen toezicht laat liggen.
Een certificaat dat op papier nog geldig lijkt, is niet altijd actueel. Check de status bij de notified body voordat je CE-markeert. Dat geldt ook voor je leveranciers, zie de pagina over certificaten controleren.
Wat meld je wel en wat niet?
Niet elke wijziging is meldingsplichtig, maar veel wijzigingen wel. Denk aan een nieuwe vestiging, een nieuwe lascoördinator, een nieuwe processtap of een nieuwe staalsoort. Kleine wijzigingen die je zelf kunt documenteren, hoef je meestal niet direct te melden. Vraag bij twijfel je instelling.
Een wijziging in de FPC die de fabrikant wil doorvoeren, moet je vooraf afstemmen. Een wijziging achteraf kan betekenen dat je de bestaande prestatieverklaring moet herzien.
Stappen om de geldigheid te bewaken
Lees het schema op je certificaat
Noteer de data van het volgende toezicht en de jaarlijkse verklaring. Zet ze in je agenda met een herinnering ruim vooraf.
Plan de verklaring in je werkkalender
Vraagt je instelling om een jaarlijkse verklaring, schrijf die dan voor de deadline en niet erna. Bij grotere bedrijven is dit een taak van de kwaliteitsmedewerker.
Houd je FPC actueel
Elke wijziging in de werkplaats, de lassers of de WPS’en gaat in je dossier. Dat maakt het toezicht veel minder belastend.
Bereid het toezicht voor
Zorg dat de lascoördinator, de lassermatrix en de ITP’s klaarliggen. De FPC-pagina geeft een overzicht van wat de notified body controleert.
Wat kost de geldigheid?
De kosten van het toezicht komen bovenop de initiële beoordeling. Ze staan in je offerte van de instelling en hangen af van de omvang van je bedrijf en de executieklasse. In de kostenpagina rekenen we met een fictieve post voor de initiële inspectie. Vervang die door de offerte van je eigen instelling.
Veelgestelde vragen over de geldigheid
Verloopt een EN 1090-certificaat na drie jaar?
Niet automatisch. Het certificaat is bedoeld om geldig te blijven zolang het toezicht volgens het schema verloopt. Staat er een einddatum op jouw certificaat, vraag je instelling dan wat die betekent.
Wat als ik een toezichtsbezoek mis?
Neem direct contact op met je instelling. Een gemist bezoek is een afwijking. Wacht niet tot het volgende bezoek, want dan kan de geldigheid al in het geding zijn.
Mag ik met een opgeschort certificaat nog CE-markeren?
Nee. Tijdens een opschorting mag je geen CE-markering aanbrengen. Stop met het CE-markeren tot het certificaat is hersteld.
Heeft elke vestiging een eigen certificaat?
Dat hangt af van de situatie. Een nieuwe vestiging met een eigen FPC kan een aparte beoordeling vragen. Overleg met je instelling voordat je de vestiging in gebruik neemt.
Meer lezen
- EN 1090 kosten en tijdlijn voor de initiële inspectie en het toezicht
- FPC-systeem voor EN 1090 met de controles die het toezicht bekijkt
- CE-markering en DoP bij EN 1090 voor het effect van een opschorting
- Notified body kiezen voor EN 1090 om je instelling te vergelijken