ISO 22000-certificaat: hoe lang is het geldig?
Een ISO 22000-certificaat is drie jaar geldig. Binnen die drie jaar komt de certificatie-instelling elk jaar langs voor een surveillance-audit, en na drie jaar volgt een hercertificering. Dat staat in de FSSC 22000-regeling versie 7 (mei 2026) (FSSC = Food Safety System Certification), die de driejarige cyclus uit ISO/IEC 17021-1 overneemt. De ISO 22000-norm zelf noemt geen termijn; die komt uit de certificeringsregels. Voor een certificaat puur op ISO 22000 is dit de gangbare praktijk, maar de details (zoals de zes maanden hieronder) staan alleen in de FSSC-regeling. Vraag je certificatie-instelling om haar eigen regels. Meer over het hele traject vind je bij het auditproces en de kosten en tijdlijn.
Drie jaar is de standaardcyclus. Het certificaat staat op naam van je organisatie en op een vastgelegde scope. Verandert de scope of de locatie, dan kan de cyclus opnieuw beginnen.
ISO 22000-certificaat in het kort
| Vraag | Antwoord |
|---|---|
| Hoe lang is het geldig? | Maximaal drie jaar vanaf de certificeringsbeslissing |
| Hoe vaak word je gecontroleerd? | Elk kalenderjaar een surveillance-audit, in jaar 1 en 2 |
| Wanneer moet je hercertificeren? | Bij voorkeur minstens drie maanden voor de vervaldatum |
| Wat als het verloopt? | Binnen zes maanden herstellen kan, mits de hercertificering klaar is |
De drie jaar in beeld
Je certificaat start met de initiële certificatie: stap 1 en stap 2 van de audit. Daarna volgen twee surveillance-audits. Die moet je allebei halen. Een surveillance-audit mag niet worden overgeslagen of vervangen door een hercertificering (FSSC v7, paragraaf 5.1).
Het gaat om de hele cyclus. Mis je een surveillance-audit of loopt die te laat, dan kan de certificatie-instelling het certificaat opschorten.
Wat je moet weten over de surveillance-audits
- De eerste surveillance-audit na de initiële certificatie komt uiterlijk twaalf maanden na de certificeringsbeslissing.
- Elke surveillance-audit is een volledige systeemaudit. De auditor kijkt niet alleen naar wat je sinds de vorige keer hebt veranderd.
- Surveillance-audits horen binnen het kalenderjaar te vallen. Plan ze daarom vroeg in het jaar in. Worden ze niet op tijd uitgevoerd, dan wordt het certificaat opgeschort.
Hercertificering: timing die je moet kennen
Hercertificeren doe je aan het eind van de cyclus. Het liefst drie maanden vóór de vervaldatum, zodat het besluit op tijd rond is. De regels zijn in de FSSC-regeling concreet:
| Situatie | Gevolg |
|---|---|
| Hercertificering klaar vóór de vervaldatum, niet meer dan zes maanden ervoor | Nieuwe cyclus van drie jaar |
| Hercertificering meer dan zes maanden vóór de vervaldatum | Nieuwe cyclus start nu; de oude geldigheid wordt korter |
| Certificaat verlopen, maar werk is bijna klaar | Herstel binnen zes maanden kan, als de activiteiten zijn afgerond |
| Certificaat verlopen, werk niet af | Volledige nieuwe initiële audit (stap 1 en 2) |
Concreet voorbeeld, fictief: een certificaat is geldig tot 1 maart 2029. Je plant de hercertificatie-audit uiterlijk eind november 2028. Dan heb je ruimte voor eventuele correcties vóór de datum.
Veelgemaakte misverstanden
- “Het certificaat is voor altijd.” Nee, het moet elke drie jaar opnieuw worden bewezen.
- “Als de surveillance-audit later is, maakt dat niet uit.” Het moet binnen het kalenderjaar. Te laat is een risico voor de certificering.
- “Hercertificeren kan pas als het verlopen is.” Juist niet. Vroeg plannen voorkomt een gat.
- “Zodra het certificaat er is, hoef je niets meer te doen.” Je moet het systeem elk jaar actief houden. De surveillance-audit toetst of je het nog doet.
Wil je het certificaat naar een andere certificatie-instelling brengen tijdens de cyclus, lees dan het overzetten van een ISO 22000-certificaat. Afwijkingen die bij een audit naar voren komen, leggen we uit op de pagina over major en minor afwijkingen.
Wat controleert de auditor bij een surveillance-audit?
De surveillance-audit is geen herhaling van de volledige certificatie. Wel is het een volledige systeemaudit: alle eisen van het schema komen aan bod. De auditor let vooral op:
- of de wijzigingen sinds de vorige audit zijn verwerkt in de gevarenanalyse;
- of de afwijkingen van de vorige audit zijn opgelost en de oorzaak is aangepakt;
- of de interne audits en de management review zijn uitgevoerd zoals gepland;
- of de verplichte registraties compleet zijn over het hele jaar, niet alleen in de week voor de audit.
Wat betekent een opschorting?
Als een certificaat wordt opgeschort, mag je het niet meer gebruiken als bewijs van voedselveiligheid. De certificatie-instelling schrijft je aan en geeft je de opdracht om je belanghebbenden te informeren, bijvoorbeeld je klanten. Zo kan een opschorting direct commerciële gevolgen hebben, ook als het systeem in de praktijk prima werkt.
Opschorting is meestal tijdelijk. Het wordt opgeheven als de afwijking is opgelost en de certificatie-instelling dat heeft gecontroleerd. Lukt dat niet binnen zes maanden, dan volgt intrekking (FSSC v7, paragraaf 7.3). Wat de termijnen zijn, staat op de pagina over major en minor afwijkingen.
Planning per jaar van de cyclus
| Moment | Wat je doet | Doel |
|---|---|---|
| Jaar 1, vóór de eerste surveillance | Interne audit en management review plannen | Klaar zijn voor de eerste controle |
| Jaar 1 en 2, elk kalenderjaar | Surveillance-audit vroeg in het jaar inplannen | Binnen het kalenderjaar blijven |
| Jaar 2, eind van het jaar | Hercertificering voorbereiden en de scope controleren | Geen verrassingen in het laatste jaar |
| Jaar 3, uiterlijk drie maanden vóór vervaldatum | Hercertificatie-audit afronden | Nieuwe cyclus op tijd starten |
Deze planning is een praktische vuistregel. De exacte data stem je af met je certificatie-instelling, die het auditprogramma vaststelt.
Veelgestelde vragen over de geldigheid
Mag ik zelf de datum van de hercertificatie kiezen? Dat overleg je met de certificatie-instelling. Het moet wel binnen de regels passen: te vroeg plannen kan de geldigheid van je huidige certificaat verkorten.
Verandert de geldigheid als ik de scope uitbreid of verhuis? Een uitbreiding kan een eigen audit vragen; vraag het je certificatie-instelling. Verhuis je naar een andere locatie, dan geldt volgens de FSSC-regeling minimaal een stage 2-audit en start een nieuwe driejarige cyclus.
Wat als ik na een opschorting alsnog wil overstappen? Dat kan niet zolang het certificaat is opgeschort. Pas als de opschorting is opgeheven, kan de overzetting starten. Zie het overzetten van een certificaat.
Meer informatie
Officiële referenties
- FSSC 22000 Scheme Version 7.0 (mei 2026) , paragraaf 5.1 over de driejarige cyclus en hercertificering
- ISO 22000:2018 - Food safety management systems