Gebreken in NEN 2767: ernst, intensiteit en omvang
Een gebrek is een afwijking aan een bouwdeel die de staat ervan verslechtert. In NEN 2767 leg je elk gebrek vast op drie dimensies: de ernst, de intensiteit en de omvang. Samen bepalen die drie hoe urgent het gebrek is en welke score het element krijgt.
De methode staat in NEN 2767-1 . De lijst met gebreken staat in NEN 2767-2 . Op deze pagina zie je hoe je een gebrek vastlegt. De scores die daaruit volgen, staan op Conditiescores 1 tot 6.
Een gebrek is niet hetzelfde als een score. Het gebrek hoort bij één plek op een element. De score hoort bij het element als geheel.
De drie dimensies
Elke dimensie beantwoordt een andere vraag. De klassen komen uit de norm. De exacte grenzen en beschrijvingen controleer je in NEN 2767-1.
| Dimensie | Vraag die je beantwoordt | Klassen volgens de norm |
|---|---|---|
| Ernst | Hoe ernstig is de schade? | Gering (esthetisch), serieus (degradatie) of ernstig (directe aantasting van het functioneren) |
| Intensiteit | In welk stadium zit het gebrek? | Van beginstadium tot eindstadium |
| Omvang | Welk deel van het element is aangetast? | Incidenteel (minder dan 2%), plaatselijk (2 tot 10%), regelmatig (10 tot 30%), aanzienlijk (30 tot 70%) of algemeen (70% of meer) |
De omvang is het enige getal in de drie. Het zegt welk percentage van het element is aangetast. De andere twee zijn oordelen van de inspecteur op basis van de beschrijving in de norm.
Voorbeeld: houtrot aan een kozijn
Kantoorpand Hoogstraat 12 (fictief) heeft twintig houten kozijnen aan de voorgevel. De inspecteur vindt houtrot aan de onderdorpels van vijf kozijnen. Hij legt het gebrek als volgt vast.
Kies het element
Het element is “houten kozijnen, voorgevel”. Dat staat in de elementenlijst.
Bepaal de ernst
De rot is al begonnen en tast het hout aan, maar het kozijn kan nog functioneren. Dat is serieus, een degradatie.
Bepaal de intensiteit
Het rot zit al in het hout en is zichtbaar verder gevorderd dan een beginstadium. De inspecteur kiest het gevorderde stadium.
Bepaal de omvang
Vijf van de twintig kozijnen hebben het gebrek. Dat is 25% van het element. In de klassen van de norm valt dat onder regelmatig.
Leg het vast
Het gebrek staat met de vier waarden in het rapport. Daarmee is het gebrek terug te vinden en te vergelijken met een volgende meting.
Waarom drie dimensies en niet één?
Een gebrek kan groot zijn en toch weinig urgent. Het omgekeerde kan ook. Dat laat dit voorbeeld zien.
- Gebrek A: Een kleine verfschade over het hele gevelvlak. Ernst gering, intensiteit beginstadium, omvang algemeen. Het ziet er groot uit, maar het is niet urgent.
- Gebrek B: Eén gebroken dakpan op één plek. Ernst ernstig, intensiteit eindstadium, omvang incidenteel. Het gaat maar om één plek, maar er kan water binnenkomen.
Met één getal voor “hoe erg is het” zou je gebrek A zwaarder zien dan gebrek B. De drie dimensies voorkomen die fout. Daarom plan je op de combinatie.
Hoe leg je een gebrek vast?
Een vaste werkwijze maakt de meting herhaalbaar. Elke inspecteur die dezelfde gebreken ziet, moet tot dezelfde vastlegging komen. Zo werkt de methode.
- Zoek het element op in de elementenlijst.
- Kies het gebrek uit de gebrekenlijst van NEN 2767-2.
- Bepaal de ernst, de intensiteit en de omvang.
- Noteer de vier waarden en eventueel een foto en een korte omschrijving.
- Laat de gebreken per element samenkomen tot een score.
Stap 2 is de plek waar fouten vaak ontstaan. Een gebrek dat niet in de lijst staat, leg je niet zelf vast. Bespreek dat eerst met de opdrachtgever.
De gebrekenlijst als hulpmiddel
De gebrekenlijst is het hulpmiddel waarin je de gebreken per element opzoekt. Die lijst hoort bij NEN 2767-2. Controleer welke versie van de norm je gebruikt.
Je kunt met een spreadsheet werken of met software. In beide gevallen is het belangrijk dat de gebreken in je hulpmiddel overeenkomen met de lijst in de norm. Anders vergelijk je straks appels met peren.
Veelgemaakte fouten
- Ernst en urgentie door elkaar halen. Ernst is één van de drie dimensies. De urgentie komt uit de combinatie.
- Alleen de omvang noteren. Een groot gebrek in een beginstadium is anders dan een klein gebrek in een eindstadium.
- Gebreken per gebouw in plaats van per element. Het element is de eenheid waaraan de score hangt. Een gebrek hoort bij één element.
Veelgestelde vragen over gebreken volgens NEN 2767
Moet elk klein gebrek worden vastgelegd?
Dat hangt af van de opdracht en de rapportagediepte. Leg in de offerte vast welke gebreken je wilt zien. Hoe diep de rapportage gaat, bepaalt ook de prijs. Zie Wat kost een NEN 2767 conditiemeting?.
Wat doe ik als een gebrek niet in de gebrekenlijst staat?
Bespreek dit met je opdrachtgever voordat je het zelf indeelt. Een gebrek buiten de lijst maakt de vergelijking met andere metingen lastiger.
Is ernst hetzelfde als urgentie?
Nee. Ernst is één van de drie dimensies. Urgentie komt voort uit de combinatie van ernst, intensiteit en omvang. Een ernstig gebrek in een eindstadium kan urgenter zijn dan een groter gebrek in een beginstadium.
Meer lezen
- Wat is NEN 2767? - de norm in het kort
- Conditiescores 1 tot 6 - de schaal die uit de gebreken volgt
- Elementenlijst - de bouwdelen waaraan je gebreken koppelt
- Eisen aan de meting - wat de norm van de vastlegging vraagt