NEN 3140 proefexamen: hoe bereid je je voor?

Een proefexamen NEN 3140 is een oefenmiddel. Het toetst of je de leerstof van de norm kent, niet of je in jouw bedrijf bevoegd bent. Bevoegdheid krijg je via een aanwijzing van je werkgever. Voor de leerstof kijk je naar de onderdelen van de norm die in je werk voorkomen. De eisen zelf staan in de norm en in het Arbobesluit . Wat een cursus behandelt, lees je op de pagina over NEN 3140-cursussen. De vorm en inhoud van de toets bepaalt de opleider.

Welke leerstof komt in de praktijk voor?

Dit is een indeling van de leerstof naar de onderwerpen van deze website. Het is geen opgave van de examenvragen. Elk blok heeft een plek in je dagelijks werk.

Begin met de blokken die bij jouw taken horen. Als je alleen gereedschap keurt, hoef je het werken aan installaties niet als eerste te leren, maar je moet de norm wel als geheel kennen.

Studieplan in vier weken

Dit is een voorbeeld dat je kunt aanpassen. Het gaat uit van ongeveer twee uur per week.

Pas het plan aan als je toets een specifiek deel van de norm bevat. Ga dan vooral dat deel grondig na.

Hoe oefen je effectief?

• Lees de norm of de samenvatting van de norm en maak eigen notities per blok.
• Maak voor elk blok één voorbeeld uit je eigen bedrijf, zoals een apparaat of een installatie die je kent.
• Leg de uitleg aan iemand anders uit. Wie het kan uitleggen, kent het.
• Controleer je kennis aan de hand van de checklist.

Veelgemaakte fouten

• Alleen oude vragen oefenen zonder de leerstof te begrijpen.
• Met een oudere versie van de norm studeren, terwijl de toets de nieuwere versie volgt.
• De praktijk overslaan en alleen theorie leren.
• Het belang van de aanwijzing vergeten: een geslaagde toets geeft je geen bevoegdheid zonder aanwijzing.

Veelgestelde vragen

Is een proefexamen hetzelfde als het examen?

Nee. Een proefexamen oefent. Een examen toetst. De inhoud en de vorm van het examen bepaalt de aanbieder. Vraag die vooraf, zodat je weet wat je kunt verwachten.

Moet ik een examen halen om VP te worden?

Nee, de wet eist geen examen. Het Arbobesluit eist een bevoegde werknemer. Je werkgever geeft de aanwijzing en bepaalt of een examen daarbij hoort. Leg dat vast in je interne werkwijze.

Welke versie van de norm moet ik kennen?

Dat is de versie waarop je toets is gebaseerd. De huidige versie is NEN 3140:2011+A3:2019. Zie wat NEN 3140 is voor de context.

Hoe lang moet ik leren?

Dat hangt af van je voorkennis. Het studieplan hierboven rekent op vier weken. Wie uit de elektrotechniek komt, heeft er vaak minder tijd voor nodig.

Waar let je op bij een aanbieder van oefenmateriaal?

• Staat er bij het materiaal welke versie van NEN 3140 het volgt?
• Wordt de uitleg per onderwerp gegeven, of alleen de goede antwoorden?
• Is er een verwijzing naar de bron van de leerstof?
• Kun je zien wanneer het materiaal voor het laatst is bijgewerkt?

Oefenmateriaal dat alleen goede antwoorden geeft, leert je weinig. Je wilt begrijpen waarom een antwoord goed is.

Na de toets

Een geslaagde toets is een stap, geen eindpunt. De aanwijzing van je werkgever bepaalt wat je mag doen. Bewaar het bewijs van de toets in je dossier, en zorg dat je weet welke versie van de norm je hebt geleerd. Bij een nieuwe versie moet je de leerstof bijwerken.

Kan ik met collega’s oefenen?

Ja, en dat werkt goed. Laat elkaar een blok uitleggen, en vraag daarna wat er ontbrak. Wie samen oefent, vindt snel de onderdelen die niemand goed kent. Houd het oefenen wel bij de leerstof, en niet bij het delen van vragen die later op een toets kunnen terugkomen.

Hoeveel uur moet ik per week studeren?

Ongeveer twee uur per week is in het studieplan hierboven uitgegaan. Als je dagelijks met elektrisch werk bezig bent, kun je met minder tijd toe, mits je de leerstof per blok doorloopt.

Meer lezen

• NEN 3140 cursus: wat moet erin? - Wat een cursus behandelt
• VP en VOP aanwijzen - Wat je na de toets nodig hebt
• NEN 3140-checklist - Controleer je eigen kennis
• Wat is NEN 3140? - De norm in het kort