Eisen voor biologische certificering volgens SKAL

Een biologisch bedrijf moet voldoen aan de regels van verordening (EU) 2018/848 . Die verordening geldt in heel de Europese Unie en is de basis voor de controles van Skal Biocontrole . Skal toetst je bedrijf aan die regels, en jij moet kunnen laten zien dat je ze naleeft.

De kern van de eisen is simpel. Je beheert het hele bedrijf biologisch, je gebruikt alleen toegelaten middelen en je houdt bij wat je doet. Wat dat concreet betekent, verschilt per type bedrijf. Welke bedrijven zich moeten certificeren, vraag je na bij Skal. Hoe het aanmelden verloopt, lees je op kosten en tijdlijn.

De eisen op een rij

Teeltregels voor telers

Een teler houdt zich aan regels voor bodem, zaad en gewassen. Het bedrijf moet als geheel biologisch worden beheerd. Je mag een bedrijf splitsen in een biologisch deel, een omschakelingsdeel en een niet-biologisch deel, maar alleen als die delen duidelijk gescheiden zijn. Bij planten moet het niet-biologische deel om een andere, goed te onderscheiden soort of ras gaan.

Bij meerjarige gewassen, zoals fruit of wijn, geldt een regel die afwijkt van de rest. Je mag een omschakelingsplan maken en dan binnen maximaal vijf jaar het hele gewas omschakelen. Artikel 9, lid 8 beschrijft dat. Je meldt de start van de oogst minstens 48 uur vooraf bij de controleautoriteit.

Een voorbeeld: een fictieve groentekweker in Flevoland heeft 12 hectare. Hij teelt 8 hectare biologisch en 4 hectare gangbaar. Dat mag alleen als de twee stukken goed gescheiden zijn, bijvoorbeeld met aparte machines, opslag en een duidelijke administratie per perceel. Zonder die scheiding moet hij het hele bedrijf omschakelen.

Ingrediënten voor verwerkers

Een verwerker maakt producten van biologische grondstoffen. De eisen gaan vooral over de ingrediënten en de productie. Een product mag alleen biologisch heten als het biologische ingrediënten bevat en het proces de regels volgt. Verwerkers moeten ook de scheiding tussen biologische en gangbare productie op de productielijn bewaken, zoals schoonmaak tussen partijen en aparte opslag.

Verwerkers krijgen daarnaast te maken met de samenstelling van het product. Welke ingrediënten zijn toegestaan, hoeveel biologisch het product moet bevatten en hoe je dat aantoont. Die details staan in de bijlagen van de verordening en in de checklists van Skal.

Een fictief voorbeeld: een kleine sausmaker in Utrecht maakt een tomatensaus met tien ingrediënten. Acht ingrediënten komen van een biologische leverancier en de kruiden komen van een gangbare leverancier. Hoeveel procent van de landbouwingrediënten biologisch moet zijn, en hoe je dat aantoont, bepaalt de verordening. Bij de inspectie laat de sausmaker zien welke leverancier welk ingrediënt levert.

Eisen voor handelaren

Een handelaar koopt en verkoopt biologische producten, maar verwerkt ze niet. De zwaarste eis voor handelaren is de traceerbaarheid. Je moet voor elk product kunnen laten zien waar het vandaan komt en waar het naartoe gaat. Bewaar daarvoor de leveringsdocumenten, de facturen en de certificaten van je leveranciers.

Ook de scheiding in het magazijn telt. Biologische producten staan apart van gangbare producten en zijn duidelijk gelabeld. Een handelaar moet bij elke leverancier controleren of die zelf gecertificeerd is. Dat controleer je met het Skal-certificaat.

Een voorbeeld: een groothandel in aardappelen importeert geen producten zelf, maar koopt bij een gecertificeerde teler. De groothandel bewaart het certificaat van de teler, de leveringsbon per partij en de verkoopfacturen. Bij een inspectie laat hij die drie zien.

Registratie en documentatie

Elk type bedrijf moet zijn processen beschrijven. Skal vraagt in de checklists onder meer om een bedrijfsbeschrijving, een risicobeheersplan en een registratie van de ingangscontrole. Bij de ingangscontrole controleer je elke ontvangen partij op de biologische status. Die registratie doe je op een formulier of digitaal.

Je moet ook een klachtenregistratie bijhouden. Als je twijfelt aan de biologische status van een product, meld je dat bij Skal. Documenten bewaar je zo lang als Skal voorschrijft. De precieze termijn staat in het reglement van Skal, dus vraag die na bij Skal.

Traceerbaarheid

Traceerbaarheid betekent dat je een product van het begin tot het eind kunt volgen. Dat is de eis die bij bijna elk bedrijf terugkomt. Bij een inspectie kan de inspecteur een partij kiezen en vragen welke grondstoffen erin zitten, van welke leverancier ze komen en waar het product is verkocht.

Maak per partij een koppeling tussen inkoop, productie en verkoop. Een spreadsheet met partijnummers is genoeg voor een klein bedrijf. Grotere bedrijven gebruiken een administratiesysteem met partijregistratie.

Veelgestelde vragen

Moet ik mijn hele bedrijf biologisch maken?

Ja, in principe wel. Een bedrijf mag een deel gangbaar houden, maar alleen als de delen duidelijk gescheiden zijn. Zie de teeltregels hierboven en Omschakeling voor het traject.

Welke stoffen mag ik gebruiken?

Alleen stoffen die de verordening toelaat. Voor gewasbescherming en meststoffen geldt een lijst met toegelaten middelen. Controleer de lijst voordat je een nieuw middel gebruikt, en vraag bij twijfel na bij Skal.

Wat kost de controle op deze eisen?

De kosten van de controle staan op Skal certificering kosten. Het uurtarief voor een inspectie is €136. De inspecteur bepaalt hoeveel tijd hij nodig heeft.

Meer lezen

• Omschakeling - Het traject naar biologisch
• Inspectie en biocontrole - Hoe de controle op deze eisen verloopt
• Groepscertificering - Wanneer meerdere bedrijven samen gecertificeerd worden
• Het Skal-certificaat - Wat je certificaat laat zien