PSO-Prestatieladder veelgestelde vragen

De PSO-Prestatieladder is een vrijwillig keurmerk, geldig twee jaar, dat je aanvraagt bij PSO-Nederland en dat een certificerende instelling auditeert. Hieronder staan de vragen die we het vaakst zien, met een kort antwoord en een link naar de pagina waar het uitgebreid staat. De bron voor alle antwoorden is de PSO-handleiding 2.6 van TNO , geldig vanaf 1 oktober 2026. PSO-Nederland past de handleiding twee keer per jaar aan, op 1 april en 1 oktober. Een nieuwe versie geldt voor aanvragen die daarna binnenkomen. Kosten en stappen staan op PSO-certificaat aanvragen en kosten, de rekenregels op PSO treden en berekening.

Op deze pagina

Is de PSO verplicht?
Hoe lang is een PSO-certificaat geldig?
Wie kan een PSO-certificaat aanvragen?
Wanneer gaat het certificaat in?
Telt een zzp’er mee?
Wat is het verschil tussen Aspirant-status en Basistrede?
Wat kost het?
Wat is het verschil met PSO 30+?
Wat doet de rekentool?
Wat is een certificerende instelling?
Hoe lang duurt het na de audit?
Wat als de audit mijn score verlaagt?
Wat als mijn certificaat al is verlopen?
Heeft de PSO iets met de CO2-Prestatieladder te maken?

Is de PSO verplicht?

Nee. Het certificaat is vrijwillig en wordt op aanvraag verleend. Een opdrachtgever kan in een aanbesteding wel vragen om social return, en daarbij een PSO-certificaat als mogelijkheid noemen. Uitgebreid op is de PSO-Prestatieladder verplicht?.

Hoe lang is een PSO-certificaat geldig?

Maximaal twee jaar. Het eindigt automatisch na twee jaar. Wil je aansluitend verder, dan dien je in de maand vóór de einddatum een nieuwe definitieve aanvraag in en laat je een nieuwe audit uitvoeren. Zie PSO-certificaat verlengen.

Wie kan een PSO-certificaat aanvragen?

Organisaties met minimaal twee fte in het peiljaar, en voor een trede minimaal een jaar KvK-inschrijving. Zie voor wie is de PSO-Prestatieladder voor de volledige lijst van toetsen.

Wanneer gaat het certificaat in?

Op de eerste dag van de maand na je definitieve aanvraag in MijnPSO, niet op de auditdatum. Het certificaat werkt daardoor vaak met terugwerkende kracht. De uitgifte gebeurt pas na de audit.

Telt een zzp’er mee?

Voor de bedrijfsomvang niet, als het gaat om directe inhuur van zelfstandigen zonder personeel. Die worden buiten beschouwing gelaten. Medewerkers via uitzend-, detachering of payroll tellen wél mee. Zie bedrijfsomvang bij de PSO.

Wat is het verschil tussen Aspirant-status en Basistrede?

De Aspirant-status is voor organisaties die nog niet aan de kwantitatieve norm voldoen of de kwalitatieve eisen nog niet halen, maar wel binnen twee jaar de Basistrede willen halen. Daarvoor is een plan van aanpak nodig dat op directieniveau is vastgesteld, en waarmee je al bent gestart. De Basistrede vraagt om een meetbaar resultaat: je presteert beter dan gemiddeld in je grootteklasse (de beste 50% van de bedrijven met minstens één doelgroepmedewerker), en je haalt de kwalitatieve eisen. Zie het aspirant-plan van aanpak en PSO-eisen per trede.

Wat kost het?

Een jaarbijdrage aan PSO-Nederland, die afhangt van het aantal fte in je definitieve aanvraag, plus de auditkosten van de certificerende instelling. De bedragen staan op de pagina PSO-certificaat aanvragen en kosten.

Antwoorden op deze pagina zijn samenvattingen. Voor een definitieve beslissing over jouw organisatie geldt de handleiding en het oordeel van PSO-Nederland en je certificerende instelling.

Wat is het verschil met PSO 30+?

PSO 30+ is een aparte erkenning die alleen kan bij een trede 3-erkenning. Daarvoor moet minimaal 30% van je totale personeelsbestand bestaan uit mensen uit de PSO-doelgroep. De handleiding koppelt deze erkenning aan de Aanbestedingswet van 1 juli 2016. De wet maakt het mogelijk dat publieke opdrachtgevers opdrachten voorbehouden aan bedrijven met een hoog aandeel doelgroep (artikel 2.82). Wat dat in de praktijk betekent, staat op PSO bij aanbestedingen.

Wat doet de rekentool?

De rekentool van PSO-Nederland berekent je voorlopige trede op basis van je gegevens over het peiljaar. Het gebruik is gratis, en het maken van meerdere rekentools om scenario’s te vergelijken kan ook. Let op: de rekentool geeft een voorlopige uitkomst. Pas na de audit weet je het definitieve niveau. Zie PSO treden en berekening voor hoe de uitkomst tot stand komt.

Wat is een certificerende instelling?

Een onafhankelijke partij die de audit uitvoert, en die voor PSO-Nederland de gegevens controleert. De auditor kan tijdens de audit de score bijstellen. Je sluit een overeenkomst met de certificerende instelling van je keuze. Bij de kostenpagina lees je welke kosten daarbij komen.

Hoe lang duurt het na de audit?

De auditor levert zijn rapport binnen twee werkweken in. Daarna beslist PSO-Nederland. In de praktijk duurt het vaak twee tot vier weken voordat het certificaat rond is. Dat is een richtlijn en geen garantie.

Wat als de audit mijn score verlaagt?

Dat kan. De auditor werkt met een kopie van je rekentool en past die aan waar hij iets niet kan onderbouwen. Dat kan de score omlaag brengen, maar ook omhoog. Heb je bewijs dat ontbreekt, dan heb je twee weken om het alsnog aan te leveren. Zie PSO-audit: hoe verloopt de audit?.

Wat als mijn certificaat al is verlopen?

Een definitieve aanvraag binnen één jaar na de einddatum geldt als verlenging voor de kwalitatieve eisen. Vraag je een jaar of later na de einddatum aan, dan geldt je aanvraag weer als eerste aanvraag. Dat is het belangrijkste punt om vóór de einddatum te plannen. Zie PSO-certificaat verlengen.

Heeft de PSO iets met de CO2-Prestatieladder te maken?

Ze zijn niet hetzelfde en hebben elk een eigen norm en eigen toetsen. Wat de CO2-Prestatieladder betekent voor aanbestedingen, staat op CO2-Prestatieladder en aanbestedingsvoordeel. Vergelijk daarbij niet de niveaus, want die meten verschillende dingen.